Türkçe

Atasözleri ve Deyimler | İkilemler

[ad_1]

Atasözleri ve deyimler , ikilemlerle beraber kpss türkçe söz öbekleri konusu içinde yer almaktadırlar. En az iki sözcükten oluşan gruplara söz öbeği denilmektedir. Söz öbekleri 3’e ayrılmaktadır.

  • Atasözleri
  • Deyimler
  • İkilemler
  • Genelde atasözleri ve deyimler birbirleriyle karıştırıldıkları için bu iki başlığı beraber işleyeceğiz.

    Atasözleri ve Deyimler

    ATASÖZLERİ 

    • Mutlaka kesin yargılıdır. Yani cümle şeklindedir.

    İyi insan sözünün üstüne gelir.

    • Mutlaka ders, öğüt vermek ya da yol göstermek amacıyla kullanılır.
    • Her zaman ve herkes için geçerliliği olan genel anlamlı sözlerdir.

    Deli ile çıkma yola, getirir başa bela.

    • Kalıplaşmış sözlerdir ve hiçbir değişiklik yapılamaz.

    Sakla samanı gelir zamanı.

    • Öğüt ve ders vermek ya da yol gösterme amaçlı olduğu için ya geniş zamanlıdır ya da emir kipindedir. Atasözleri ve deyimler için kpss soruları açısından püf noktasıdır.

    Damlaya damlaya göl olur.Atasözleri ve deyimler arasında dikkat etmemiz gereken bir nokta da cümle biçimindeki deyimlerdir. Bu deyimleri atasözleri ile karıştırmayınız.

    • Atasözleri topluma seslenir.

    Ev alma komşu al. (Toplumun geneline seslenilmiş.)DEYİMLER

    • En az iki sözcükten oluşan söz öbekleridir.

    Dili uzun.

    • Anlatımımızı daha ilginç yapmak için kullanırız.
    • Belli, özel bir durumu, olayı ya da olguyu belirtmek amacıyla kullanırız. Yani her zaman ve herkes için geçerliliği yoktur. Özel anlamlıdır.

    O bir dalda duramadığı için başarılı olamıyor.

    • Kalıplaşmış sözcüklerdir. Ancak sözcükler arasına başka sözcükler de girebilir. Kip, zaman, kişi ekleri gibi eklerle biçimlendirilebilir.

    Son günlerde canımı çok fazla sıktım.

    • Geniş zamanlı ya da emir kipli olma zorunlulukları yoktur.
    • Bazılarında hiç yargı yoktur.

    Etli butlu, enine boyuna.

    • Bazıları yarım yargılıdır.

    Eziyet çekmek, kulağına küpe olmak.

    • Bazıları ise atasözleri gibi kesin yargılıdır, yani cümle şeklindedir.

    Atı alan Üsküdar’ı geçti. 

     

    Atasözleri ve Deyimler Örnekleri

    Kpss sorularında atasözleri ve deyimler karşımıza bolca çıkmaktadır. Bu yüzden atasözleri ve deyimler konusunu örneklerle pekiştirelim.Geçti Bor’un pazarı sür eşeği Niğde’ye. (Deyim) Armut piş ağzıma düş. (Deyim)Armut dibine düşer. (Atasözü)Kedi olalı bir fare tuttu. (Deyim)Atasözleri ve deyimler bazen sadece temel anlamlı olarak kullanılır. Bazıları sadece mecaz anlamlıdır. Bazıları da hem gerçek hem de mecaz anlamlıdır, yani kinayelidir.Körle yatan şaşı kalkar. (Mecaz anlam)Bugünün işini yarına bırakma. (Gerçek anlam) Damlaya damlaya göl olur. (Hem gerçek hem de mecaz anlam)Olur iş değil. (Gerçek anlam)Küplere binmek. (Mecaz anlam)El etek öpmek. (Hem gerçek hem de mecaz anlam)Kpss genel yetenek Türkçe dersine ait atasözleri ve deyimler anlatım bozuklukları sorularında da karşımıza çıkmaktadır. Atasözleri ve deyimlerin sözcüklerinin yerleri değiştirilirse, sözcükler eş anlamlıları ile değiştirilirse ya da yanlış anlamda kullanılırsa anlatım bozukluğuna sebep olur.Bağdat gibi diyar ana gibi yar olmaz. (Anlatım bozukluğu)Ana gibi yar Bağdat gibi diyar olmaz.Tozu toprağa katarak kaçıp gitti. (Anlatım bozukluğu)Tozu dumana katarak kaçıp gitti.Bu iş çok zor. Adeta değnekle kuyuyu kazmak gibi. (Anlatım bozukluğu)Bu iş çok zor. Adeta iğneyle kuyuyu kazmak gibi.Deyim ve açıklamasının bir arada kullanılması anlatım bozukluğuna yol açmaz. Kpss Türkçe sorularında bu detaya dikkat edelim.Bu aralar beni rahat bırakmıyor, bana bir türlü nefes aldırmıyordu.Ona çok fazla ilgi ve sevgi gösteriyorlar, adeta onun üstüne titriyorlar.İşleyen demir ışıldar, çalışmaktan asla vazgeçme.Söyleyeni belli olan sözlere vecize (özdeyiş) denir.Hayatta en hakiki mürşit ilimdir, fendir. (M. K. Atatürk)Ne kadar bilirsel bil, söylediklerin karşıdakinin anlayabileceği kadardır. (Mevlana)

    İkilemler

    Söz öbekleri içinde atasözleri ve deyimler konusundan sonra işleyeceğimiz son başlık ikilemlerdir. İkilemler, anlatımı güçlendirmek, pekiştirmek için kurulmuş söz öbekleridir.* İkilemlerin oluşum ve kuruluş yolları:

    • Uslu uslu, yavaş yavaş. > Tekrar, yineleme ile oluşan.
    • Takır tukur, şırıl şırıl. > Yansıma sözcüklerle ile oluşan.
    • Yalan yanlış, eş dost. > Eş ya da yakın anlamlı, ilgili sözcüklerle oluşan.
    • Aşağı yukarı, enine boyuna > Zıt anlamlı sözcüklerle oluşan.
    • Ev mev, çer çöp. > Biri anlamlı, biri anlamsız sözcüklerden oluşan.
    • Abuk subuk, ıvır zıvır. > Her ikisi de anlamsız sözcüklerle oluşan.
    • Güzel mi güzel, soğuk mu soğuk. > -mi edatı ile oluşan.

    İkilemler söz öbeğidir ve mutlaka ayrı yazılır. Araya herhangi bir noktalama işareti de konmaz.El alem, kem küm, er geç…Aynı sözcüğün tekrarı ile oluşan ikilemler hariç tüm ikilemler birer deyimdir.Eciş bücüş, ıvır zıvır, abur cubur.Kpss genel yetenek Türkçe dersine ait söz öbekleri olan atasözleri ve deyimler ile ikilemler konusu tamamlanmıştır. Bir sonraki kpss Türkçe dersinin konusu Cümlede Anlam olacaktır.

    **Atasözleri ve Deyimler**

    Başlık: Atasözleri ve Deyimler

    Atasözleri ve deyimler, bir toplumun kültürel birikiminin bir yansımasıdır. Bu ifadeler, nesiller boyunca aktarılarak toplumun bilgeliği ve deneyimleriyle birlikte yaşatılır. Atasözleri ve deyimler, bir durumu veya konuyu özlü bir şekilde ifade etmek için kullanılır ve genellikle öğüt veya tavsiye niteliği taşır. Bu ifadeler, toplumda ortak bir anlam ve anlayışı paylaşmamızı sağlar.

    Atasözleri ve deyimler, Türkçe dilinde sıkça kullanılan ve önemli bir yere sahip olan ifadelerdir. Bu ifadeleri vurgulamak veya önemli kılmak için HTML bold etiketini kullanabiliriz.

    Örneğin, “Çalışmadan yemek olmaz” atasözünü ele alalım. Bu atasözünü HTML bold etiketi ile vurgulamak istediğimizde şu şekilde bir yazı elde ederiz: Çalışmadan yemek olmaz. Bu şekilde yazılan atasözüne daha fazla dikkat çekilir.

    Atasözleri ve deyimler genellikle yaşanmış deneyimler sonucunda ortaya çıkar. Bu nedenle, toplumun tarihi ve kültürel geçmişi açısından da önemli bir yerleri vardır. Bu ifadeler, bir toplumun değerlerini ve inançlarını yansıtır.

    Tablolar ise atasözleri ve deyimlerin düzenli bir şekilde sunulmasını sağlar. Tablolarda her bir atasözü veya deyim bir satırda yer alırken açıklamaları ise aynı satırın diğer hücrelerinde yer alır. Böylelikle okuyucu, kolaylıkla atasözü veya deyimin anlamını ve kullanımını görebilir.

    Örnek olarak aşağıdaki gibi bir tablo oluşturabiliriz:

    SözAçıklama
    El elin eşeğini türkü çağırarak ararİnsanlar birbirlerine yardım etmeli
    Ayağının altına yattırmakBirini kontrol etmek veya hükmetmek
    Ayağını denk almakİyi düşünmek veya tedbirli davranmak

    Bu şekilde, atasözleri ve deyimleri düzenli bir şekilde sunarak okuyucunun kolaylıkla anlaması ve kullanabilmesi sağlanır. Ayrıca, HTML bold etiketi kullanarak önemli yerleri vurgulayarak daha da dikkat çekici hale getirebiliriz.

    [ad_2]

    İlgili Makaleler

    Bir cevap yazın

    E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

    Göz Atın
    Kapalı
    Başa dön tuşu